| (fot. Cezary Janiszewski) |
| (fot. Cezary Janiszewski) |
|
Kamień węgielny pod budowę zboru położony został 12 sierpnia 1777 roku z inicjatywy ostrowskich ewangelików oraz za zgodą i przy poparciu właściciela miasta Michała Hieronima Radziwiłła. 13 czerwca 1778 roku, świątynia była gotowa – w tym dniu cieśla Samuel Stark osadził hełm na wieży kościelnej. Prawie 4 miesiące później, 2 października 1778 roku, świątynię pw. Św. Trójcy – Dreieinigkeit – konsekrowano. Michał Hieronim Radziwiłł wsparł finansowo także budowę mieszkania dla pastora oraz założenie cmentarza przy zborze.
Świątynia została wzniesiona na planie prostokąta w konstrukcji szkieletowej z drewniano – glinianą konstrukcją zewnę- trzną oraz umocnieniem wewnętrznym z drucianej siatki z narzucanym tynkiem. Od strony zachodniej przylega do budynku drewniana wieża na planie kwadratu, zakończona podwójnymi kopułami. Od wschodu natomiast dobudowano zakrystię. Trójspadowy dach zboru kryty był gontem, a do wnętrza prowadziły trzy wejścia: jedno w zachodniej ścianie wieży oraz dwa w południowej ścianie korpusu kościoła.
Wewnątrz od strony południowej, wschodniej i zachodniej obiegają kościół – tak charakterystyczne dla świątyń ewangelickich – podwójne empory wsparte na drewnianych filarach ustawionych w dwóch rzędach – po sześć w jednym rzędzie. Na płycianych balustradach dolnej kondygnacji empor występują motywy symboliczne (Baranek Boży, Mareogram, krzyż ze skrzyżowanymi kluczami itp.)oraz roślinne.
W centralnej partii słupy empor spięte są belką tęczową, na której występuje ażurowa dekoracja snycerska z Chrystogramem. Chór muzyczny wsparty jest na dwóch rzędach słupów. Na wyposażeniu kościoła znajdował się jeden drewnianym stropem z fasetą. Kropielnica w kształcie anioła trzymającego czarę jest barokowa.
W 1855 roku, rozebrano drewnianą, walącą się wieżę i wzniesiono nową, murowaną, neoromańską o dwóch kondygnacjach. W trakcie remontu zmieniono też pokrycie dachu świątyni z gontu na dachówkę, a dla wzmocnienia korpusu kościoła dobudowano na zewnątrz dwa filary wspierające. W nowym szczycie wieży budowniczowie – Wittenberg z Krotoszyna i Jan Jerzy Opitz z Kopenhagi – umieścili dokumenty dotyczące budowy i remontów kościoła.
Na początku XX wieku nad kościołem zawisła groźba rozbiórki, gdyż ewangelicy ostrowscy nosili się z zamiarem wzniesienia nowej, murowanej świątyni. Na szczęście wszystko zakończyło się na rozebraniu walącej się już zakrystii, nową zaś dobudowano od strony północnej.
W czasie II wojny światowej zamurowane zostało dotychczasowe wejście w wieży i wykute nowe – też w wieży, ale od południa.
W 1945 roku świątynię przekazano parafii rzymskokatolickiej św. Stanisława biskupa w Ostrowie, a kościół otrzymał wezwanie Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski.
Początkowo pełnił rolę kościoła garnizonowego, a w 1959 r. utworzono tu Ośrodek Duszpasterski, przemianowany następnie na parafię. Także w latach 50 zlikwidowane zostały niektóre balkony, a ołtarz przesunięto w głąb prezbiterium. Kolejne remonty i przeróbki wnętrza z lat 60. i 70. polegały m.in. na przyozdobieniu balkonów barokową ornamentyką, wzmocnieniu sufitu kasetonami, przebudowie ołtarza głównego zgodnie z zaleceniami liturgii posoborowej. W 1973 roku po raz kolejny zmieniono hełm wieży – z gotyckiego na barokowy.
Źródło: Marek Olejniczak, Bedeker ostrowski
|